Thuisbatterij zonder zonnepanelen: loont dat?

Het korte antwoord

Meestal niet, maar het is geen kansloos verhaal meer. Zonder zonnepanelen kan een thuisbatterij alleen geld verdienen via prijsverschillen, en dat vereist een dynamisch contract. Laat je de batterij automatisch slim handelen op de onbalansmarkt (via Zonneplan, Frank Energie, Tibber en dergelijke), dan kom je met de huidige praktijkopbrengsten uit op zo'n 7 tot 9 jaar terugverdientijd, maar die opbrengsten dalen en zijn niet gegarandeerd. Reken je conservatief (zoals wij doen), dan is het eerder 12 tot 17 jaar: een twijfelgeval, geen aanrader. Met een vast of variabel contract valt er niets te verdienen. Interessant zonder zonnepanelen wordt het dus pas met een dynamisch contract en een batterij die zelf handelt; alles daarbuiten is geld wegzetten.

Zonder panelen = alleen prijsverschil

Heb je geen zonnepanelen, dan is er geen eigen zonnestroom om op te slaan. Een batterij kan dan alleen geld opleveren met prijsverschillen, op twee manieren. De simpele: zelf laden als stroom goedkoop is en gebruiken als het duur is; dat levert een gewoon huishouden hooguit €100 tot €150 per jaar op. De grote: de batterij laten meehandelen op de onbalansmarkt, waar netbeheerder TenneT betaalt voor het opvangen van pieken en dalen. Beide werken alleen met een dynamisch contract. Hoeveel dat oplevert en wat de haken en ogen zijn, lees je in thuisbatterij en dynamisch contract.

De twee plafonds

Voor het simpele zelf-schuiven geldt een harde wet die verkopers graag weglaten: je kunt nooit méér verschuiven dan je zelf verbruikt op de dure momenten. Heb je 's avonds maar een paar kWh nodig, dan blijft de rest van een grote batterij ongebruikt. Onbalanshandel heeft dat plafond niet (de batterij handelt met het net, los van jouw verbruik), maar kent een ander plafond: hoe meer batterijen meedoen, hoe kleiner de onbalans en hoe lager de vergoeding. Die opbrengsten dalen nu al, en niemand garandeert ze voor de komende tien jaar.

Wat zeggen onafhankelijke bronnen?

Kort gezegd: zonder panelen én zonder slim handelen is een batterij financieel kansloos. Mét slim handelen is het een gok op de toekomst van de onbalansmarkt: de huidige praktijkcijfers (rond €60 tot €75 per kWh batterij per jaar) maken een batterij rendabel, maar TenneT waarschuwt zelf dat die opbrengsten geen zekerheid bieden. De spectaculaire claims van 2 tot 4 jaar terugverdientijd komen uit de beste maanden van het verleden; daar mag je niet op rekenen.

Wanneer dan wél interessant?

Pas als je een dynamisch contract hebt (of neemt) en de batterij automatisch laat handelen via een aanbieder. Flink avond- en nachtverbruik helpt, bijvoorbeeld met een elektrische auto of warmtepomp. En je moet accepteren dat de handelsopbrengsten kunnen dalen, en het deels als experiment zien.

Wil je toch experimenteren zonder grote investering, kijk dan eens naar een plug-in thuisbatterij. En heb je wél zonnepanelen, of komen die er binnenkort, lees dan wanneer een thuisbatterij loont: dat is een ander, gunstiger verhaal.

Herken je jezelf hier niet in? Dan is de eerlijke conclusie meestal: nog even niet doen. Twijfel je? Doe de thuisbatterij-check. Bij weinig avondverbruik of een vast contract zegt die gewoon eerlijk "niet zinvol".

Bronnen

• Milieu Centraal: thuisbatterij, zonne-energie opslaan
• CE Delft: praktijkonderzoek thuisbatterijen voor Vereniging Eigen Huis
• Belastingdienst: thuisbatterij en btw bij handelen met een dynamisch contract